Τετάρτη, 31 Μαΐου 2017

H "ελληνίδα μάνα..."


Αχ ρε μαμά...




Η μάνα. Ο κόσμος όλος στην αρχή. Ο κόσμος ο γεμάτος, ο δύσκολος, ο αντιφατικός, ο δικός του κόσμος. Η δική του μαμά..
Η μάνα. Η ασφάλεια, η στοργή, ο θυμός, η χαρά και η λύπη του.  Τα πρώτα χρόνια αξία ανεκτίμητη. Τα μάτια της ήταν για εκείνον η επιβεβαίωση της ύπαρξής του. Μικρούλης...αθώος...ανοιχτό βιβλίο...και όμορφοοος...

Δεν ήξερε....ποιο είναι το καλό, ποιο το σωστό και ποιο το λάθος...πως να χαρεί...πως θα τον αγαπάει ...εκείνη.
Να θυμώνει ή να το κρύβει;
Να της λέει την αλήθεια την αντέχει;
Να μπορεί ή να την αφήνει να τα κάνει εκείνη;
Κάθε φορά τρέχει , να τον βοηθήσει.Δυσκολεύτηκες αγόρι μου; Εγώ!
Χτύπησες αγόρι μου; Κακό τραπέζι!
Φοβάσαι αγόρι μου; Εγώ θα σκοτώσω τους δράκους στα ονείρά σου! Εσύ δεν ξέρεις πως είναι ψεύτικοι!
Τρέχεις αγόρι μου; Μη!! Φοβάμαι μη μου πάθεις κάτι μονάκριβε μου!!
Θα φας αγόρι μου, όλο.. όλο το φαΐ σου...ξέρω ποιο είναι το καλό σου...φάε...
Βαριέσαι αγόρι μου; Εγώ ...εγώ θα σκεφτώ κάτι για σένα...αμέσως...γιατί δεν αντέχω την αμηχανία και τα παράπονά σου...

Και όταν εκείνος μεγάλωσε και το μαμά έγινε μάνα ήταν σαν να είχε χάσει κάτι δικό της. Κανένα κορίτσι δεν ήταν αρκετά καλό για εκείνον, τον μονάκριβο, τον μοναδικό της. Καμία δουλειά δεν ήταν αρκετά καλή για εκείνον. Και δεν ήταν ότι εκείνος δεν προσπαθούσε, ήταν ότι οι εργοδότες ήταν κακοί.

Η Ελληνίδα μάνα...Η μάνα της γενιάς μας...Μήπως εκείνη ήξερε;

Ύστερα ήταν και εκείνη η άλλη μάνα...η "άρρωστη", με τα ψυχολογικά προβλήματα , έλεγε η γειτονιά...είχε λέει κάτι...και θύμωνε, και έπινε, και έβριζε, και καμιά φορά χτυπούσε πράγματα και εκείνη την μικρούλα...
Θυμάμαι όταν ήταν παιδί, μικρό κορίτσι...φοβόταν, φοβόταν πολύ και έτρεμε τα βράδια τι θα της συμβεί πάλι σήμερα...δεν ήξερε πως δεν της άξιζε...δεν της το είχε πει ποτέ κανένας.
Δεν ήξερε πως εκείνη δεν έφταιγε...πάντα βαθιά μέσα της πίστευε πως κάτι κακό έχει επάνω της δεν μπορεί ...για να της φέρεται έτσι η μαμά...την αγαπούσε...έφυγε νωρίς αυτή η μάνα...αχ ρε μαμά...

Απέναντι έμενε εκείνο το μικρό αγόρι. Με την χαρούμενη αισιόδοξη μαμά του. Όμορφη και λαμπερή δεν άφηνε καθόλου χώρο στο δωμάτιο για τους άλλους.
Πάντα απαντούσε για εκείνον θυμάμαι...

Πως σε λένε; Με..Τον λένε Γιώργο...

Σαν ο ίδιος να μην υπήρχε...σαν να μην ήξερε ούτε το όνομά του στα δικά της μάτια...τον λένε Γιώργο...

Πάντα έλεγε τα καλύτερα στους άλλους για εκείνον, ήταν περήφανη. Εκείνος όμως ήξερε πως δεν ήταν ποτέ αρκετός στα δικά της λαμπερά καλοσυνάτα μάτια...
Θυμάμαι.
"μαμά κοίτα πήρα Α!" στο δημοτικό...Μπράβο Γιώργο αλλά γιατί όχι Α με τόνο;"
Τον μισούσε εκείνο τον τόνο ο Γιώργος...

Ο Γιώργος μεγαλώνοντας φοβόταν...φοβόταν να προσπαθεί...μήπως και δεν είναι τέλειος...δεν ήξερε ότι ήταν ήδη αρκετά καλός...δεν ήξερε ότι δεν του χρειάζεται ο τόνος...αχ ρε μαμά...


Θυμάμαι και την Λένα...η Λένα που ήταν ντροπαλή , συνεσταλμένη,,,η Λένα που τα άλλα παιδάκια κορόιδευαν γιατί φορούσε γυαλιά...
Μα όταν την έπαιρνε η μαμά της αγκαλιά η Λένα τα ξεχνούσε όλα...
η μαμά την αγαπούσε ότι και αν γινόταν...η μαμά την αγαπούσε ότι και αν της έλεγε η Λένα...η μαμά την άκουγε με προσοχή και την βοηθούσε να μιλάει...και να ακούει...και να αρχίσει να υπάρχει η Λένα...αχ ρε μαμά...πόση αγάπη...
Όταν έγινε 18 χρονών η Λένα έκανε εγχείρηση στα μάτια για την μυωπία...δεν ήθελε να φοράει άλλο γυαλιά. Ήταν πολύ όμορφη και το ήξερε πια.

Η Ελληνίδα μάνα...Η μάνα της γενιάς μας...Μήπως εκείνη ήξερε;

Θυμάμαι και την μάνα του μικρού...στο παρακάτω στενό...του κοκκινομάλλη.
Η μάνα "τι θα πει ο κόσμος παιδάκι μου".
Σαν τίποτα να μην ήταν πιο σημαντικό από τους άλλους. Άγχη, φόβοι, γέλια, συναισθήματα, κουβέντες, θυμοί και στεναχώριες, ανάγκες...όλα κρυφά..σιωπηλά...παράμερα. Όλα κρυμμένα μέσα στο σπίτι ...στην "ασφάλεια". Σαν όλα τα δικά του να ήταν τα ασήμαντα, τα μικρά, τα κρυφά, τα τίποτα...
Ο κοκκινομάλλης πάντα καλοντυμένος, στην τρίχα..πάντα περιποιημένος και καθαρός. Πάντα με μία θλίψη στα μάτια. Πάντα έλεγε λίγα για τον εαυτό του. Δεν είχε φίλους. Ποτέ δεν καλούσε κανέναν στο σπίτι του...
Μέχρι που αυτή η ασφάλεια έγινε πνιγμός και δεν υπήρχε αέρας...μέχρι που το μαμά έγινε μάνα...μέχρι που έπρεπε κάπως να φύγει...ο κοκκινομάλλης...αχ ρε μαμά...

Και βέβαια το σπίτι της αριστερής μάνας. Της κουλτουργιάρας. Της μάνας εγώ έχω σπουδάσει , εργάζομαι και όλα τα μπορώ. Της μάνας που λείπει. Της μάνας που "θυσιάστηκε" για την μικρή Αννούλα...
Την θυμάμαι την Αννούλα. Άκουγε Θεοδωράκη ..Πολύ Σαββόπουλο και Λουκιανό αγαπημένο...
Έξυπνη και ικανή και η μαμά και η Αννούλα...
Αλλά δεν την έβλεπε πολύ. Και ήταν συχνά θυμωμένη και κουρασμένη η μαμά. Είχε βλέπεις αναλάβει πολλά, μια που όλα τα μπορούσε και ήταν και αριστερή...και στερημένη...και καταπιεσμένη...και προοδευτική...και τι μπέρδεμα...και τι θυμός...και τι βάρος για την Άννα να είναι βάρος...
Όταν άρχισε η μαμά να γίνεται μάνα...τότε η εικόνα της ηρωίδας γκρεμίστηκε. Έγινε η μάνα που τα έφερνε όλα στα μέτρα της, που έκανε τα πάντα αλλά ξεχνούσε να σταματά...να ακούει...να αγγίζει...και τι θυμός...αχ ρε μαμά...

Η Ελληνίδα μάνα...Η μάνα της γενιάς μας...Μήπως εκείνη ήξερε;

Και βέβαια η μάνα οδοστρωτήρας.
 Η μαμά που έχει άποψη για όλα ακόμα και όταν κανείς δεν την χρειάζεται. Η μαμά του ξεκινούσε την φράση της πάντα με την ίδια έκφραση.

"Μαμά κοίτα σου αρέσει η ζωγραφιά μου; Είναι όλα μπλε, το χρώμα μου!!! "
"Και γιατί να μην βάλεις και άλλα χρώματα αγόρι μου; Εγώ για σένα το λέω για να γίνει πιο χαρούμενη η ζωγραφιά σου! "

Η μαμά που πάντα έχει να πει κάτι διαφορετικό από το δικό του. Τον θυμάμαι. Ήταν διαλυμένος μέχρι μεγάλος . Διαλυμένος από τα πολλά ύπουλα όχι. Τα όχι με "ενδιαφέρον" και κρυμμένη καλά την απόρριψη πίσω τους. Τα όχι που δεν είχε ανάγκη.  Αναρωτιόταν. Δεν μετράω καθόλου;
Και έγινε επίμονος και ισχυρογνώμων. Όταν η μαμά έγινε μάνα...εκείνος δεν άντεχε πια να ακούσει καμία κριτική...δεν άντεχε κανέναν έλεγχο...δεν άντεχε πια κανένα όχι...ούτε εκείνα τα όχι που του ήταν χρήσιμα...θυμός... αχ ρε μαμά....

Πόσα κατά λάθος λάθη...αχ ρε μαμά...

Πόσα κατά λάθος λάθη θα κάνουμε και εμείς με τα παιδιά μας;
Ευτυχώς είμαστε καλή ομάδα...
Κάποια θα βλέπω εγώ και θα διορθώνω...κάποια ο Δ. ...κάποια τα ζουζούνια...
κάτι θα καταφέρουμε στο τέλος...














Τρίτη, 14 Μαρτίου 2017




Πες το με λόγια...είναι το κανονικό

Πόσο συχνά χρησιμοποιώ αυτή την έκφραση στα μικρά ζουζούνια.

Πες το με λόγια.
Πες το με λόγια αληθινά, ευγενικά, ήρεμα.
Πες το με λόγια. Δεν πειράζει που θύμωσες αλλά μίλησε για αυτό με λόγια. 
Πόσο νιώθω την αγωνία τους να προλάβουν, να πούνε. Την αγωνία τους να βρούνε τις λέξεις. Πόσο νιώθω την χαρά τους όταν λένε ωραία λόγια. Πόσο νιώθω τον πόνο τους όταν φοβούνται και δεν έχουν λέξεις γιατί μοιάζει με ηφαίστειο. 
Πόσο εύκολα σβήνει αυτό το ηφαίστειο με μια αγκαλιά, μια γλυκιά κουβέντα..
 Μπορείς μωρό μου...Μπορείς προσπάθησε..Περιμένω...


Πες το με λόγια...

Μερικές φορές το κάνουν και με εντυπωσιάζουν.Δεν τα προλαβαίνεις !Μερικές φορές με κοιτάζουν με ματάκια όλο απορία.
Τι πρέπει να πω...
Ποια λόγια να βάλω?

Θα με καταλάβει κάποιος?
  



Μαμά ο Κώσταντής με πειράζει....
Κλασσική διαμαρτυρία...Ο μικρός ταραξίας της παίρνει τα κομμάτια του παζλ, της κρύβει κομμάτια lego, της ρίχνει και καμιά ψευτο κλωτσιά αν χρειαστεί...
Μαμά η Αλίκη με πειράζει...
Κλασσική διαμαρτυρία...Η μικρή ζουζούνα κάθεται επάνω του, δεν τον αφήνει να ολοκληρώσει την φράση του, τον διορθώνει ακόμα και αν εκείνος τα λέει σωστά.

Πες το με λόγια...

- Μαμά θέλω την αμέριστη προσοχή σου είσαι δική μου....
- Δεν παίξαμε αρκετά μαζί σήμερα...
- Είμαι κουρασμένη...δεν κοιμήθηκα καλά...πεινάω...

Πάντα υπάρχουν λόγια πίσω από τις σκηνές...Πάντα οι εικόνες έχουν υπότιτλους.  

   
 Ο Κωστανής, φορώντας ένα βρακί στο κεφάλι ανεβαίνει στην απλώστρα που είναι έτοιμη να καταρρεύσει. 
 Ο Δημήτρης του λέει επιτακτικά.
-Κ. κατέβα από την απλώστρα θα σπάσει.
 Η Αλίκη υποστηρίζει τον αδελφό...φυσικά...φορώντας και εκείνη ένα βρακί στο κεφάλι....άλλωστε...
-μπαμπά παίζουμε rabbits. Τα rabbits κάνουν τρελαμάρες!!!
-Μπαμπαααα (φωνάζει ο Κωσταντής) δεν είναι απλώστρα είναι ΞΑ - πλώστρα.
Ο Κωσταντής τρολλάρει...
 Με πιάνουν τα γέλια...πηγαίνω μέσα...

Παρατηρώ, σιωπώ, πηγαίνω σε άλλον χώρο, κάποιες φορές γελάω κρυφά για να μην προσβληθούν, κάποιες γελάμε όλοι μαζί...


Να ήξεραν πόσο φυσιολογικό είναι αυτό που τους συμβαίνει.
Διεκδικούν τον χώρο τους. Δοκιμάζουν. Αναμετριούνται. Οριοθετούν τον εαυτό τους. Ζηλεύουν. Φοβούνται. Θυμώνουν. Νιώθουν. Συμμαχούν. 

Να ήξεραν πως αυτό θα πρέπει να το μάθουν τόσο καλά γιατί θα τους χρειάζεται στην υπόλοιπη ζωή τους.
 Να ήξεραν πως αυτά τα παιχνίδια τα παίζουν και οι μεγάλοι...αλλά οι μεγάλοι  μπορούν να είναι πολύ κακοί παίκτες..
Κουβαλάνε φόβους, ανασφάλειες, χαμένα όνειρα, ρόλους που δεν άλλαξαν ποτέ, κρυφές ελπίδες, θυμό που έρχεται από παλιά. και ένα μικρό παιδί μέσα τους που αν εκείνοι δεν ξέρουν πως να το φροντίζουν εκείνο σίγουρα δεν ξέρει πως να το κάνει...
 Πόσο δύσκολο να το μάθει κανείς και ακόμα περισσότερο να το τηρεί.
Πόσο επικίνδυνοι συνομιλητές μπορούν να γίνουν οι μεγάλοι χωρίς να το καταλάβουν..
Πόσο επώδυνο μπορεί να γίνει αυτό για τα παιδιά.

Ανάλογα με την "πάστα" του καθενός παίζονται και τα παιχνίδια. Άλλος εξηγεί, άλλος ακούει, άλλος φωνάζει και βρίζει γιατί δεν ξέρει άλλον τρόπο, άλλος κρύβεται φοβάται, άλλος απλά μιλάει.

Μιλάει και ακούει.
Όχι μ' αυτό το μάτι του τρελού! Ακούει κανονικά.


Πες το με λόγια. Ας κάνουμε πρόβες....

Όταν με φιλάς νιώθω να κρατώ στα χέρια μου όλο τον πλανήτη...
Όταν με φιλάς νομίζω πως σίγουρα με αγαπάς παρόλο που χθες δεν σε άκουγα...
 Όταν με φιλάς γελάω, ανακουφίζομαι, χαίρομαι...

Υπάρχει όμως και

Όταν με φιλάς...δεν θέλω...

-Μα γιατί δεν έρχεσαι σε μένα? έλα...

-Γιατί δεν νοιώθω κοντά σου
-Έλα είμαι η θεία-νονά-φίλη-ξαδέλφη-γιαγιά-...να σου δώσω και το δώρο σου...
-Ναι αλλά εγώ δεν σε νιώθω αρκετά κοντά για να έχουμε σωματική επαφή μην με αναγκάσεις σε παρακαλώ. Το δώρο είναι με αντάλλαγμα την αγκαλιά μου?
-Έλα παιδάκι μου...ααα δεν είναι κοινωνικό το παιδί ε?
-Δεν έχουμε αναπτύξει τέτοια οικειότητα οι δύο μας. Μην με χαρακτηρίζεις σε παρακαλώ.
-Είσαι θυμωμένη? Δεν μ' αγαπάς?
- Τίποτα από τα δύο. 
Απλά δεν θέλω να με αγγίξεις, να με φιλήσεις, να με ζουλάς, να καθίσω στα πόδια σου ή οτιδήποτε άλλο. Χωρίς χαρακτηρισμούς, χωρίς να πρέπει να απολογηθώ γι' αυτό.


Προσπαθώ να τους εξηγήσω πως δεν είναι πάντα εύκολο. Πως το σώμα και τα συναισθήματα είναι δικά τους και είναι σημαντικό να τα υπερασπίζονται. 
Προσπαθώ να τους εξηγήσω πως και εγώ δεν το έκανα πάντα έτσι. Δεν πειράζει θα μάθουν σιγά σιγά. Ήμουν και εγώ παιδί.

 Προσπαθώ να τους εξηγήσω πως δεν καταλαβαίνουν όλοι και δεν χρειάζεται. 
Είναι σημαντικό αυτό.  Δεν χρειάζεται όλοι να καταλαβαίνουν. Δεν μπορούν. 

Ξέρω πως θα πιστέψουν πως το να νιώθουν και να μιλάνε για αυτό είναι το κανονικό...

Πως είναι σημαντικό να έχουμε λέξεις πολλές που να μας εκφράζουν. 

Πως είναι σημαντικό να μιλάμε.
Πως είναι σημαντικό να ακούμε. 
Πως είναι σημαντικό να υπάρχουν οι δικές μας λέξεις και τα συναισθήματά μας να έχουν όνομα, χώρο, χρόνο να υπάρχουν. 
Πως είναι σημαντικό και θέλει διαρκή εξάσκηση.

Κάνουμε πρόβες....είναι σαν παιχνίδι...και τα παιδιά ξέρουν να βάζουν φαντασία και ενέργεια στα παιχνίδια τους. Είναι οι τέλειοι οδηγοί. 


Βάζουμε την καρδιά στην μέση και ξεκινάμε το παιχνίδι.

Βγάλτε τις μάσκες...και ας συμπληρώσουμε την φράση...

Όταν θυμώνω...
Όταν μου κρύβεις τα παιχνίδια...
Όταν δεν ακούς και τις δικές μου ιδέες στο παιχνίδι...
Όταν μιλάω και κάνεις γκριμάτσες...
Όταν μιλάμε όλοι μαζί...
Όταν κλαίω...
Όταν θυμώνεις....
Όταν έχω μια ωραία ιδέα....
Όταν μαγειρεύουμε μαζί...
Όταν μου φωνάζεις...
Όταν με αγκαλιά ζεις χωρίς να θέλω...
Όταν μου κάνεις πράγματα που μπορώ να κάνω μόνος μου...
Όταν μου λες να κάνω γρήγορα...
Όταν παίζω...
Όταν νυστάζω...
Όταν κουράζομαι....
Όταν κάνω λάθη...
Όταν βαριέμαι...
Όταν γελάω...
Όταν χαίρομαι...
Όταν μιλάω και δεν μου απαντάει κανένας...

Ο καθένας συμπληρώνει ότι του έρχεται στο μυαλό και στην καρδιά. Χωρίς λογοκρισία. Μετά το συζητάμε. 

Τα λόγια πρέπει να είναι ευγενικά, μαλακά, αληθινά αλλά μαλακά.
Τα λόγια πρέπει να είναι αληθινά να τα πιστεύεις.
Τα λόγια πρέπει να είναι δικά σου.

Τα λόγια χρειάζονται θάρρος και κουράγιο για να ειπωθούν. 
Χρειάζεσαι κότσια για να μιλάς ευγενικά . Χρειάζεται κότσια για να ακούς. 
Πόσο δύσκολο είναι κάποιες στιγμές. Πόσο δύσκολο είναι με κάποιους ανθρώπους.

 Τα λόγια πρέπει να είναι τέτοια που με μια συγνώμη να παίρνονται πίσω, να μην χαράζουν. 
Να το θυμάστε αυτό μικρά χόμπιτ...
 Χρειάζεται θάρρος για να ζητάς συγνώμη.

- Μαμά τι θα πει να ζητάς συγνώμη? δηλαδή το λέμε αλλά τι θα πει στα αλήθεια ; αναρωτιέται ο      Κωσταντής.
 Στην πραγματικότητα ξέρει. Κάποιες φορές το κάνει. Κάποιες αρνείται.
-Συγνώμη θα πει να μην σου αρέσει κάτι που είπες ή που έκανες στον άλλον και να θέλεις να το διορθώσεις.
- Να μην μου αρέσει?
- Ναι ξέρεις αν νιώθεις άσχημα. Εξηγεί η Αλίκη. 
Αν νιώθεις στο στομαχάκι να πετάνε πεταλούδες ή να σφίγγει...
- Ναι στεναχωριέμαι...
- Ακριβώς! Το κόλπο είναι να στεναχωριέσαι φανερά και να το λες με λόγια.Συγνώμη που σε πείραξα.
- Α εύκολο!
- Ναι. Το δύσκολο είναι να μην το επαναλάβει. Για να είναι η συγνώμη σου αληθινή υπάρχει ένα μυστικό.
- Ποιο είναι αυτό?
- Να προσπαθείς πολύ να μην κάνεις ξανά το ίδιο λάθος...
  Υπάρχουν πολλά λάθη να κάνεις άλλωστε! χι !

Τα λόγια έχουν δύναμη, αξιοπρέπεια, υπεροχή. Τα λόγια είναι η ματιά στον εσωτερικό μας κόσμο. 
Τα αληθινά, τα δικά μας λόγια είναι ανεκτίμητα.



Παρουσιάστηκε σφάλμα σε αυτό το gadget

Σας παρακολουθώ...

who is watching now?